Portretfotografie: persoonlijke stijlen


Elke portretfotograaf legt iets van zichzelf in zijn of haar werk. Of het nu gaat om bekende persoonlijkheden of mensen die alleen door hun vrienden en familie worden herkend, de stijl van de fotograaf is altijd zichtbaar in het eindresultaat.


Een sterk portret is meer dan alleen een goed gekozen camera-instelling. Licht, omgeving, achtergrond, de pose van het model en het contact tussen fotograaf en geportretteerde – al deze elementen spelen een rol in de unieke stijl van een portretfotograaf.


Neem bijvoorbeeld Richard Avedon, een van de meest invloedrijke portretfotografen. Zijn stijl was zowel sierlijk als onconventioneel, met een ongedwongen karakter. Hij brak door in Harper’s Bazaar met een serie gedurfde foto’s waarin modellen blootsvoets over het strand renden – iets wat destijds ongewoon was in modefotografie.


Later publiceerde Avedon de portrettenreeks Observations, een baanbrekend werk dat een nieuwe dimensie gaf aan de kunst van de portretfotografie. Zijn stijl toonde niet alleen het uiterlijk, maar ook de persoonlijkheid en emoties van zijn modellen, wat zijn werk tijdloos en iconisch maakte.

Richard Avedon portret Signora Gianni Agnelli 1953

Uit de serie Observations: Signora Gianni Agnelli


Richard Avedon koos een pose en belichting, dat haar sierlijke hals alle aandacht kreeg. Ook retoucheerde hij de afdruk om de zachte ronding van de schaduw duidelijker te doen uitkomen.

Richard Avedon Dovima met olifanten 1955

Richard Avedon Dovima met olifanten (1955)

Richard Avedon: lessen uit zijn portretfotografie


Richard Avedon was een revolutionaire portretfotograaf die met zijn stijl en aanpak de fotografie voorgoed veranderde. Hier zijn een aantal interessante feiten en technieken die hij gebruikte – en waar jij als fotograaf inspiratie uit kunt halen:


Minimalistische achtergronden

Avedon hield het simpel. Geen drukke decors, geen afleidende achtergronden. Gewoon een witte achtergrond en het model als middelpunt. Zo kwam alles aan op de blik, de houding en de emotie. Een goed voorbeeld? Zijn serie In the American West, waarin hij gewone mensen vastlegde met een intense uitstraling.


Tip - probeer eens een neutrale achtergrond en focus volledig op de persoon voor je camera. Geen afleiding, alleen de connectie tussen jou en je model.


Beweging en spontaniteit in modefotografie

In de jaren ‘40 en ‘50 was modefotografie vooral statisch en netjes. Avedon gooide het over een andere boeg. Modellen hoefden niet langer keurig stil te zitten, ze renden, sprongen en lachten. Zijn foto van Dovima met olifanten (1955) is een perfect voorbeeld: elegant, maar speels en dynamisch.


Tip - laat je model bewegen. Vraag ze om een draai te maken, een stap naar voren te zetten of gewoon even lekker los te komen. Vaak gebeuren de mooiste dingen nét tussen de geposeerde momenten door.


De kracht van expressie

Avedon was een meester in het vastleggen van échte emoties. Geen gemaakte glimlach of perfecte poses, maar mensen zoals ze echt waren. Hoe? Door met ze te praten, ze op hun gemak te stellen of juist onverwachte vragen te stellen.


Tip - maak contact. Stel vragen, laat je model nadenken, of laat ze juist lachen. Soms werkt stilte ook: gewoon even wachten en kijken wat er gebeurt.


Groot formaat camera’s voor extreme details

Avedon gebruikte een Deardorff 8x10 grootformaatcamera, waarmee hij elke rimpel, porie en blik haarscherp kon vastleggen. Dit gaf zijn portretten een rauwe, eerlijke uitstraling. Alles wat er écht toe deed, werd zichtbaar.


Tip - experimenteer met scherpte-diepte. Speel met licht en schaduw om details naar voren te halen. Je hebt geen grootformaatcamera nodig om impactvolle beelden te maken.


Onverwachte en intense composities

Avedon hield ervan om close te gaan. Zijn portretten waren soms zo strak gekaderd dat gezichten de hele foto vulden. Het voelde bijna confronterend, maar daardoor ook krachtig en direct.


Tip - durf dichtbij te komen. Vul je frame met het gezicht van je model en kijk wat er gebeurt. Vaak vertellen details – een blik, een frons, een schaduw – het echte verhaal.



Waarom is de fotografiestijl van Avedon nog steeds relevant?

Zijn werk laat zien dat portretfotografie draait om meer dan techniek alleen – het gaat om emotie, connectie en storytelling. Zijn benadering blijft tot op de dag van vandaag een bron van inspiratie voor fotografen wereldwijd.


Sommige van zijn trucs en werkwijzen pas ik ook toe in mijn portretfotografie. Benieuwd of jullie ze kunnen herkennen 😉